Gimpel Beynish the Matchmaker
(Gimpl Beynish der Shadkhn)
Yiddish Comics of the early 20th century

Translation and commentary by Jane Peppler
Click here to read about and order the seven Gimpel books I've published.

Comics read right to left. Click on any comic strip for larger view.

Tuesday, February 9, 2016

"When the sane are crazy, the insane must be silent." 9-24-1914, 9-25-1914

The headline said: "Pogroms over all of Galicia" In the fall of 1914, Russian forces advanced deep into Austrian Galicia and Bucovina.

September 24, 1914: When the sane are crazy, the insane must be silent.
  1. Patriot: You should live so long! The French will never win.
  2. GB: A crazy world! Each person contradicts the other.
  3. GB: Now I've figured out how one should talk to them.
  4. GB: The Germans are scoundrels, the French are heroes, the...
  5. GB: Obviously, a lunatic, and he doesn't want to say a word about the war.

September 25, 1914: Yes, the war has paralyzed his business, too.
  1. GB: Enough already agitating about the war. Better you should come to her, we'll talk business.
  2. GB: I have the honor of presenting: Mister Jake. We can talk about breaking plates.
  3. Jake: What do you have to say about the Russians, bluffing that they'll win the war? Such a Mr. Liar.
  4. Jake: But they'll all be shot, the Russians and the French and the...
  5. GB: Too bad a German bullet hasn't found you. You need an undertaker, not a matchmaker.

אַז דיא קלאָרע זײַנען משוגע, מוזען דאָך משוגעים שװײַגען.

פּאַטריאָטיק: זאָלט איהר אַזױ לעבען צי װעלען דיא פֿראַנצױזען געװינען.
גימפּעל בײניש: אַ משוגענע װעלט! יעדער רעדט פֿאַרקעהרט, װיא דער אַנדערע.
גימפּעל בײניש: איך׳ל שױן איצט װיסען װיא אַזױ מען דאַרף רעדען מיט זײ.
גימפּעל בײניש: דיא דײַטשען זײַנען מזיקים, דיא פֿראַנצױזען זײַנען גיבורים; דיא…
גימפּעל בײניש: דוקא אַ משוגענער און װיל אַ װאָרט ניט רעדען פֿון מלחמה.

יאָ, דיא מלחמה האָט פּאַראַליזירט זײַנע ביזנעס אױך.

גימפּעל בײניש: גענוג שױן געטומעלט מכּח דער מלחמה. קום בעסער צו איהר, װעלען מיר רעדען ביזנעס.
גימפּעל בײניש: האָב דיא עהרע פֿאָרצושטעלען – מיסטער דזשײק. מיר קענען שױן רעדען מכּח ברעכען טעלער.
דזשײק: װאָס זאָגט איהר ניט װיא די רוסען בלאָפֿען אַז זײ געװינען דיא מלחמה? אַזאַ פּאַניע ליגנער.
דזשײק: אָבער װעט מען זײ אַלע אױסקױלענען דיא רוסען און דיא פֿראַנצױזען אױך און דיא…
גימפּעל בײניש: אַן עװירה װאָס אַ דײַטשע קױל טרעפֿט דיך ניט. דו דאַרפֿסט אַן אָנדערטײקער, ניט קײן שדכן.

Labels: , ,


Post a Comment

<< Home