Gimpel Beynish the Matchmaker
(Gimpl Beynish der Shadkhn)
Yiddish Comics of the early 20th century

Translation and commentary by Jane Peppler
Click here to read about and order the seven Gimpel books I've published.

Comics read right to left. Click on any comic strip for larger view.

Sunday, August 12, 2018

You just couldn't trust a car back then. 3-14-1915



March 14, 1915: That's how it is with automobiles - it's all or nothing.
  1. Sure, take a seat in my automobile, we'll go see her.
  2. What now? Something's gotten jammed up again.
  3. Can this have happened because -- or, no, of course not.
  4. Well, sit, and I'll push until we get there.
  5. Hey, come back! Why do you dash off like a politician before an election?

3-14-1915
אַזױ איז שױן מיט אָטאָמאָבילס – אָדער גאָר, אָדער גאָר ניט.

1
שור, זעץ זיך אַרײַן אין מײַן אָטאָמאָביל, װעלען מיר שױן צופֿאָהרען צו איהר.
2
װאָס פֿאַר אַ צרה איז איצט? עפּעס האָט ער זיך שױן װידער פֿערהאַקט.
3
זאָל איך זאָגען אַז דאָס קומט פֿון – נײן, דאָס קען אודאי ניט זײַן.
4
מילא, זיץ, און איך װעל דיך שױן צושטופּען ביז מיר װעלען אָנקומען אַהין.
5
העי, קום צוריק! װאָס האָסטו זיך ספּאָלאָ?שעט װי אַ פּאָליטישען פֿאַר עלעקשאָן?

Sunday, August 5, 2018

The car is worse than he even imagined. 3-13-1915



March 13, 1915: Poor thing, he is hindered in the middle of a necessary investigation.
  1. A pleasure - just today my automobile is driving me crazy.
  2. Just look this! What an automobile! It doesn't even begin to compare to mine.
  3. The tires are as soft as, pardon the comparison, the oranges on the Hester Street pushcarts.
  4. Now let's take a look at the springs. It seems to me they are as old as...
  5. Gevald, what kind of aromatic steam is this? Police! Get me out of here!

3-13-1915
ער װערט נעביך געשטערט אין מיטען פֿון אַ נױכטיגער אונטערזוכונג.

1
אַ פֿאַרגעניגען – הײַנט דאַרף מיר גיט אַרױספֿאַלען דיא נשמה איבער מײַן אױטאָמאָביל.
2
זעה נאָר – אױך מיר אַן אױטאָמאָביל! ער הײבט אַפֿילו ניט אָן צו קומען צו מײַנעם.
3
דיא טײַערס זײַנען נאָר װײך װיא להבדיל דיא אָרענדזשעס אױף העסטער סטריט פּושקאַרטס.
4
איצט לאָמיך אַ קוק טהוען װיא דיא ספּרינגס געהן. דאַכט זיך זײ זײַנען אַלט װיא…
5
גװאַלד, װאָס איז דאָס פֿאַר אַ שמעקעדיגער סטיעם? פּאָליץ! נעהמט מיך צו פֿון דאַנען!

Sunday, July 29, 2018

When your car stops running, try filling it up. 3-12-1915



March 12, 1915: It's expensive to have an automobile.
  1. GB: Giddyup, horsie, I mean automobile. Show your stuff.
  2. GB: Why have you stopped again for silent prayers?
  3. GB: What do you say, Mr. Fixer, what's the matter? Can you fix it?
  4. The Fixer: Sure I can fix it. It won't cost you more than a ten dollar bill.
  5. The Fixer: Thanks for the money. And now pour in gasoline and it will travel on.

3-12-1915
אַז מען האָט אַן אױטאָמאָביל קאָסט אַן עצה אױך געלד.

1
גימפּעל בײניש: גידאָפּ, האָרסי, אוטאָמאָביל מײן איך. אַנו, װײַז װאָס דו קענסט.
2
גימפּעל בײניש: װאָס האָסטו זיך מיך שױן װידער אַמאָל אַװעקגעשטעלט שמונה עשרה?
3
גימפּעל בײניש: װאָס זאָגט איהר, מיסטער פֿיקסער, איז דער מעהר? מען קען דאָס פֿיקסען?
4
דער פֿיקסער: שור, קען מען פֿיקסען. עס װעט אײַך קאָסטען ניט מעהר װיא אַ צעהנעריל.
5
דער פֿיקסער: טהענקס פֿאַר׳ן געלד. און איצט גיסט אַרײַן געזאָלין, װעט ער װײַטער פֿאָהרען.

Sunday, July 22, 2018

More automobile misery, and political cartoon: Japan and China at war behind America's back 3-11-1915

March 11, 1915: What Uncle Sam foresees now
Figures: China and Japan. Right: European war. Caption:
Japan's "hold-up" of China, while America is busy paying attention to whether the warring lands will impede American business.





March 11, 1915: The end of this story wouldn't have been romantic even for a younger man than he.
  1. Come on, Suzy, get in, we'll take a ride and I'll tell you about him.
  2. What do you think about my automobile? A regular fiddle. For me it flies like a submarine.
  3. Why has it suddenly stopped, my good little automobile? Does he think it's the Sabbath already?
  4. I'll have to push him until we get to some people. Sit ,sit, my passenger.
  5. ...

3-11-1915
דיא ענדע פֿון דיזער געשיכטע װאָלט ניט געװען ראָמאַנטיש אַפֿילו פֿאַר אַ יונגערען װיא ער.

1
קאָם אָן, סוזי, זעץ זיך אַרײַן, מיר װעלען פֿאָהרען און איך װעל דיר דערצעהלען װער ער איז.
2
װאָס זאָגסטו אױף מײַן אַױטאָמאָביל? אַ רעגעלע פֿידעלע. בײַ מיר פֿליהט ער װי אַ סאָבמאַרין.
3
װאָס האָט ער זיך פּלוצלינג אָבגעשטעלט, מײַן קשר׳ער אוטאָמאָביל? אזױ פֿריה איז שױן בײַ איהם שבת?
4
מען דאַרף איהם שטופּען ביז מיר װעלען צוקומען צװישען מענשען, זיץ, זיץ, מײַן פּאַרשױן.
5


Saturday, May 12, 2018

Automobile misery, continued. 3-10-1915



March 10, 1915: Who knows? With a little more experience he might come to like controlling an automobile.
  1. With me you're behave properly, like a mentsh, if not, I'll...
  2. Say, where are you creeping off to? I didn't tell you to go.
  3. And even if you burst I'm going to prevail.
  4. That's the way, I've gotten you where I want you and not...
  5. Say, where are you running off to? I told you to stay where you were.

3-10-1915
װער װײסט – מיט נאָך אַבילסעל עקספּיריענס װעט ער גילײַכט קעגען קאָנטראָלירען אַן אױטאָמאָביל.
1 בײַ מיר װעסטו געהן אױפֿ׳ן גלײַכען װעג װיא אַ מענש, אַז ניט װעל איך…
2 סעי, װאוהין קריכסטו? איך האָב דאָך דיר ניט געהײסען געהן אַהער.
3 און אַז דו װעסט אַפֿילו צופּלאָצט װערען װעל איך אַלץ אױספֿיהרען מײַנס.
4 אָט אַזױ האָב איך דיך געפֿיהרט װאו איך האָב געװאָלט און ניט…
5 סעי, װאָהין אַנטלױפֿסטו? איך האָב דאָך גערעדט זאָלסט שטעהן אױף אַן אָרט.

Labels: ,

Saturday, May 5, 2018

A free automobile? Not necessarilyl a blessing. 3-9-1915

You knew he couldn't just have had a bit of actual smooth sailing.



March 9, 1915: What is it they say? That a new automobile is new trouble.
  1. Now that I have an automobile, I should be dressed properly.
  2. And now just let somebody say Gimpel Beynish isn't worthy of an automobile.
  3. Say, what sort of nonsense is this? You don't start, and you don't let me turn the crank.
  4. If I don't fix you, let the devil do it.
  5. Say, why are you running away? Have you forgotten me already? Come back!

3-9-1915
 װיא װאָלט דער פּרק געזאָגט? א נײַער איטאָמאָביל איז נײַע צרות.

1 אַז איך האָב שױן יאָ אַן אוטאָמאָביל, דאַרף מען געהן אָנגעטהאָן װי אַ מענש.
2 און זאָל אימיצער איצט זאָגען אַז גימפּעל בײניש׳ן פּאַסט ניט צו האָבען אַן אוטאָמאָביל.
3 סעי, װאָס איז דאָס פֿאַר אַ חזיר׳ײַ? ניט דו געהסט, ניט דו לאָזט זיך דרעהען.
4 אַז איך׳ל דיך ניט פֿיקסען, װעט דיך דער טײַװעל אױך ניט פֿיקסען.
5 סעי, װאָס אַנטלױפֿסטו? נו, און אין מיר האָסטו שױן פֿאַרגעסען? קום צוריק!

Labels: ,

Saturday, April 28, 2018

Ostensible good luck: a free car. 3-8-1915

They couldn't decide how to transcribe the word "automobile" into Yiddish. Here it isn't even the same in two of the captions.



March 8, 1915: Luck shines on him again, but let's see what happens next.
  1. GB: That same clown with the raffle tickets again?
  2. GB: How can I run away from that bluffer? Police!
  3. Jake: Why are you running away? I have news for you.
  4. Jake: Come, your number won the automobile.
  5. GB: This is my automobile. Now there'll be business!

3-8-1915
דאָס מזל שײַנט װידער אױף פֿאַר איהם, אָבער מען דאַרף זעהן װאָס װײַטער װעט זײַן.

1
גימפּעל בײניש: שױן װידער דער לץ מיט די ראַפֿעל-טיקעטס?
2
גימפּעל בײניש: װאוהין אַנטלױפֿט מען פֿון דעם בלאָפֿער? פּאָליץ!
3
דזשײק: װאָס אַנטלױפֿט איהר? איך האָב אַ בשורה פֿאַר אײַך.
4
דזשײק: קומט, אײַער נומער האָט געװאונען דעם אוטאָמאָביל.
5
גימפּעל בײניש: דאָס איז מײַן אײַטאָמאָביל. אי װעט זײַן ביזנעס!